Одесса операция

Эркин энциклопедия Википедияны статьясы.
Бери кёчерге: навигация, излеу
Одесса операция
Экинчи дуния къазауат
Освобожденная Одесса.jpg
Къызыл Аскерни бёлеклери азатланнган Одессаны орамларында
Баргъан кёзюую 26 март 194414 апрель 1944
Баргъан джери Украина
Эсеби СССР-ни хорламы
Къаршчыла
Совет Социалист Республикаланы Союзу СССР Flag of German Reich (1935–1945).svg Германия
Flag of Romania.svg Румыния
Аскер башчыла
Р. Я. Малиновский Эвальд фон Клейст, Фердинанд Шёрнер

1944 джылгъы Одесса операция — аскерни генералы Р. Я. Малиновскийни башчылыгъында 3-чю Украин фронтну аскер операциясы болгъанды (адмирал Ф. С. Октябрьскийни башчылыгъы бла Къаратенгиз флот тенгизден болушханды). 1944 джылны мартында-апрелинде бардырылгъанды. Операцияны нюзюрю — джауну Къыбыла Буг эмда Днестр сууланы арасында джыйылгъан къауумун къаушатыб, Къара тенгизни шимал-кюнбатыш джагъасын, аны ичинде да порт шахар Одессаны, азатлаб, СССР-ни Румыния бла кърал чегине чыгъыу болгъанды.

Алгъа уруу мартны аллында башланнганды. 3-чю Украин фронтну аскерлерине къаршчы Вермахтны 6-чы аскери бла 3-чю румын аскер тургъанды. Мартны арасына совет аскерле Къыбыла Буг суугъа чыкъгъандыла, 18-чи мартда уа аны ётюб башлагъандыла. Немецлени совет аскерлени суудан ётдюрмез умутлары болгъанды, алай а 3-чю Украин фронтну кючлерини алгъа урууларына къаршчыланалмай, ыхтырылгъандыла. Суудан ётюу 27-28 мартлада бошалгъанды, андан сора совет аскерле къыбылагъа джюрюшню башлагъандыла. 28-чи мартда совет аскерле Николаевни азатлайдыла. Къыйын болумгъа тюшген 6-чы аскер ыхтырылыргъа керек къалгъанды. Ол заманда огъунакъ совет аскерле Раздельная станцияны кючлейдиле, андан сора Очаковну азатлайдыла. Джауну кючлери къуршаланады.

9-чу апрелни ингиринде совет аскерле Одессаны шимал тийрелерин кючлейдиле. Кече штурм бла эмда партизанланы бошулукълары бла 10-чу апрелни эртденине Одесса азатланнганды. Алгъа уруу кюнбатышха, Днестр суугъа тохтамаздан баргъанды. Украин фронтла Приднестровьени азатлаугъа кёчгендиле, аны ызындан Молдавияны. Совет билгилеге кёре, немецле 26 800 ёлю, 10 680 джесир, 443 танка бла 952 тоб сауутну тас этгендиле[1].

Джибериуле[тюрлендир]

Белгиле[тюрлендир]