Сахара
Сахара
араб. الصحراء الكبرى, Эс-Сахра-ль-Кубра; бербер. ⵜⵉⵏⵉⵔⵉ, Tiniri; исп. Sáhara, фр. Sahara
| Кърал |  Алжир Мисир Ливия Мавритания Мали Марокко Нигер Кюнбатыш Сахара Сенегал Судан Тунис Чад Эритрея |
|---|---|
| Регион | Шимал Африка |
| Тип | къум, къум-таш |
| Тенгизден мийиклиги | 300–400 |
| Майданы | 8 600 000 |
| Узунлугъу | 4800 |
| Кенглиги | 800—1200 |
| Кёлле | Йоа, Чад, Шотт-эль-Джерит |
|---|---|
| Оазисле | Сива, Аршей, Шебика |
Саха́ра (араб. صحراء) — Дунияда эм уллу къум тюздю, Шимал Африкадады. Кюнбатышдан кюнчыгъышха 4800 км, къыбыладан шималгъа 1200 км узунлугъу барды; джери 8,6 млн км² (Африканы джерини 30%). Кюнбатышдан Атлантика океан джууады, шималдан Атлас таула эм Джерле арасы тенгиз бла чеклиди, кюнчыгъышда уа Къызыл тенгиз барды.
Сахара ондан артыкъ къралны джеринде уллу юлюш алады — Алжирде, Мисирде, Кюнбатыш Сахарада, Ливияда, Мавританияда, Малиде, Мароккода, Нигерде, Суданда, Тунисде, Чадда. Сахараны джерини кёбюсю адамсызды. Адамланы джерлешиуу къуру оазисле бла чекленеди.
Сахара, асыры уллу болгъаны себебли, къум тюзлени типлерини бирини ичинеда кирелмейди. Алай а, кёбюсю къумлу-ташлы типге киреди дерге боллукъды. Къум тюзню ичинде кёб бёлге барды: Тенере, Уллу Кюнчыгъыш Эрг, Уллу Кюнбатыш Эрг, Танезруфт, Хамада-эль-Хамраа, Эрг-Игиди, Эрг-Шеш, Араб къум тюз, Ливия къум тюз, Нубия къум тюз.
Аты
[тюзет | къайнакъны тюзет]«Сахара» ат б.э. биринчи ёмюрюнден бери белгилиди. Араб. صَحراء («ṣaḥrāʾ») сёзден къуралады, магъанасы "къум тюз", эмда аны кёбчюлюк саны «ṣaḥārāʾ» болады.
Сахараны бёлгелерини бир къаууму, сёз ючюн - Танесруфт неда Тенере бербер тилден келедиле.
Сурат галерея
[тюзет | къайнакъны тюзет]
Ливияны Физан бёлгесинден, Сахара къум тюзню кёрюнюую.
Сахара
Тадрарт-Акакус таула, Ливия
Ван Каза, Ливия
Мавританияны дюналары
