Шотландия
Шотландия
(ингил. эмда ингил.-шотл.) Scotland
(гэл.) Alba
Шотландияны байрагъы |
Шотландияны герби |

| Девиз | Nemo me impune lacessit |
|---|---|
Гимн |
Scotland the Brave неда Flower of Scotland |
| Уллу шахар(лар)ы | Эдинбург, Глазго Абердин, Данди |
|---|---|
| Бютеу территориясы | 78 782 км2 (дунияда ) |
| Сууну юсю | 1,9% % |
| Сагъат бёлгеси | 0 |
| Бютеу халкъы (2006) | 5 144 200 адам (дунияда ) |
|---|---|
| Къалынлыгъы | 64 адам/км2 |
| Валютасы | стерлинглени фунту, шотланд фунту |
|---|
| Домен(лер)и | .uk |
|---|---|
| Телефон коду | +44 |
Шотла́ндия (ингил. эмда ингилиз-шотл. Scotland, гэль. Alba) — алгъын (1707 джылгъа дери) Европада бир бойсунмагъан короллукъ болгъанды, бусагъатда — Уллу Британиягъа кирген къралладан эм автоном (кесини парламенти, валюта эмда хакъ системалары бла) къралды.
Ара шахары Шотландияны — Эдинбургду.
Географиясы
[тюзет | къайнакъны тюзет]Шотландияны территориясы, Уллу Британия айрымканны шимал кесегини (бютеулей ючден бирин) эмда Гебрид, Оркней эм Шетленд айрымканланы алады. Шотландияны майданы — 78 772 км², суу джагъасы — 9 911 км. Къыбылада Инглиз бла чеклешеди, чекни узунлугъу — 96 км.
Шотландияны кюнбатыш джагъасы Атлантика океан бла, кюнчыгъыш джагъасы Шимал тенгиз бла джууулады. Кюнбатыш бла кюнчыгъыш тенгиз джагъасы Каледон илипин бла бирлешедиле.

Тарихи
[тюзет | къайнакъны тюзет]Билимле Шотландияда биринчи адамла 13 минг джыл чакълы артха, Ахыр бузлауукъ заман бошалгъандан сора чыгъыб къалдыла деб туралла. Биринчи мекямла Шотландияда 9500 джыл артха эмда биринчи элле 6000 джыл артха джаратылгъандыла.
Бу сагъатда Ингилизни эмда Уэльсны территориясыны римлиле кючлеугенден сора эмда аланыда римни провинциясы Британия этелгенден сора Шотландияны джазылгъан тарихи башлагъанды.
Халкъы
[тюзет | къайнакъны тюзет]2022 джылда болгъан ахыр халкъны тергеу бла Шотландияны адам саны 5 436 600 адам болуб, Шотландияны тарихинде эм уллу дараджагъа джеткенди.
2011 джылдан Шотландияны адам саны 144 400 адамгъа (2,7%) ёсгенди.
Кесин къуру джангыз шотландлы миллетден деб санагъан артха халкъ тергеуден ёсгенди (62,4%-ден 65,5%-ге дери). Кесин къуру джангыз британлы миллетден деб санагъанда артха халкъ тергеуден ёсгенди (8,4%-ден 13,9%-ге дери) Кесин шотландладан эмда британладан бирге санагъан аз болду (18,3%-ден 8,2%-ге дери)[1].
Тилле
[тюзет | къайнакъны тюзет]Шотландияда юч эм баш тил барды: ингилиз тил, ингилиз-шотланд тил эмда гэль тил.
2022 джылда 94,2% адам соргъанладан ингилизча иги сёлешелле деб джууаб бердиле, 2011 джылда уа аллайляны 93,8% болгъанед.
Дин
[тюзет | къайнакъны тюзет]2022 джылда Шотландияны халкъы кёбюсю атейистлелле - 51,1% (2011 джылда 36,7%). Экинчи «Шотландияны клисасы» барады - 20,4% (2011 джылда 32,4%). Андан сора Рим-католикле баралла - 13,3%, башха христианлыла - 5,1% эмда мусульманла - 2,2%. 2011 джылдан мусулман джамагъат 43 100 адамгъа ёсдю[1].
Шахарла
[тюзет | къайнакъны тюзет]| № | Шахар | Адам саны (2020)[2] | Округу | Тарих округ |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Глазго | 632,350 | Глазго-Сити | Ланаркшир |
| 2 | Эдинбург | 506,520 | Сити-оф-Эдинбург | Мидлотиан |
| 3 | Абердин | 198,590 | Абердин-Сити | Абердиншир |
| 4 | Данди | 148,210 | Данди-Сити | Ангус |
| 5 | Пейсли |
77,270 |
Ренфрушир | Ренфрушир |
| 6 | Ист-Килбрайд | 75,310 | Къыбыла Ланаркшир | Ланаркшир |
| 7 | Ливингстон | 56,840 | Кюнбатыш Лотиан | Кюнбатыш Лотиан |
| 8 | Данфермлин | 54,990 | Файф | Файф |
| 9 | Гамильтон | 54,480 | Къыбыла Ланаркшир | Ланаркшир |
| 10 | Камбернолд | 50,530 | Шимал Ланаркшир | Ланаркшир |
Джибериуле
[тюзет | къайнакъны тюзет]- Шотландияны Парламенти бла правительствосу, эмда сюд системасы «Политика атлас» сайтда (орус.)
- Шотландияны Миллет библиотекасы (ингил.)
- Undiscoveredscotland.co.uk (ингил.)
Белгиле
[тюзет | къайнакъны тюзет]- 1 2 Шотландияны 2022 джылда болгъан тергеуну хыйсабы
- ↑ https://www.nrscotland.gov.uk/publications/population-estimates-for-settlements-and-localities-in-scotland-mid-2020/
| |
Башха тилли Википедияда мындан толу статья барды: Scotland (ингилизча) Бу статьягъа башха тилден талай информация кёчюрюб, проектге болушургъа боллукъсуз. |